In deze 'zware' economische tijden zijn banken minder snel
geneigd tot kredietverstrekking. Ondernemingen ondervinden daardoor
moeilijkheden bij het verkrijgen van de benodigde financiering. Om
de financieringsproblemen van ondernemingen het hoofd te bieden en
banken een steuntje in de rug te geven heeft het kabinet in april
2009 de regeling Garantie Ondernemersfinanciering ("GO-regeling")
ingevoerd. Onder de GO-regeling verleent de overheid 50 procent
garantie op nieuwe bankleningen waardoor het financieringsrisico
voor banken in geval de debiteur op den duur niet meer aan de
betalingsverplichting kan voldoen, wordt verlaagd en zij sneller
geneigd zijn kredieten te verstrekken. Het grote succes van de
GO-regeling heeft het kabinet onlangs doen besluiten om de regeling
uit te breiden naar bouwbedrijven en ontwikkelaars van
vastgoed.
De Go-regeling en de bouwsector
Voortaan kunnen ook bouwbedrijven en projectontwikkelaars
van onroerend goed gebruikmaken van de GO-regeling. Het ministerie
van Economische Zaken wil hiermee de bouwsector in Nederland
ondersteunen. Van der Hoeven: "In de bouwsector zijn de effecten
van de economische crisis steeds nadrukkelijker merkbaar. Naast
vraaguitval heeft de sector ook te maken met moeilijkheden om
financiering te krijgen. Ik ben steeds op zoek naar gerichte
oplossingen die bedrijven hierbij helpen. Deze maatregel die met
name de bouwsector helpt, past in de reeks van acties die ik sinds
het uitbreken van de crisis heb genomen."
Opdrachtgevers in de bouw vragen vaak een bankgarantie omdat zij
er zeker van willen zijn dat de bouwwerkzaamheden bij gunning aan
een bouwbedrijf ook daadwerkelijk worden uitgevoerd. De bouwsector
heeft echter ook te lijden van de strengere eisen die de banken
hanteren bij het verstrekken van krediet, waardoor de vereiste
bankgarantie vaak niet verkregen kon worden en het bouwbedrijf niet
kon meedingen naar de nieuwe opdracht. Nu de overheid ook bereid is
garant te staan voor bouwbedrijven is de verwachting dat meer
bouwbedrijven kunnen meedingen naar nieuwe opdrachten en zo kans
meer maken op een nieuwe opdracht.
De Nederlandse Brancheorganisatie voor projectontwikkelaars,
Neprom, is zeer enthousiast over de uitbreiding van de
garantieregeling. Neprom-directeur Jan Fokkema: 'Eindelijk, daar
dringen we al een halfjaar op aan bij het ministerie. Heel goed dat
dit nu doorgaat. Ik ben hier blij mee. Dit is wel een succesje voor
ons'.
Het kabinet had voorheen besloten dat projectontwikkelaars geen
beroep konden doen op de GO-regeling uit vrees voor het weglekken
van staatsmiddelen naar particuliere vastgoedbeleggers. Het doel
van de GO-regeling is immers niet om beleggingsactiviteiten te
ondersteunen. Deze vrees is inmiddels weggenomen door een
duidelijke distinctie te maken tussen zuivere projectontwikkeling
en vastgoedbeleggingen. Handel en beleggingen in vastgoed blijven
op deze manier uitgesloten van de GO-regeling. Voor
projectontwikkelaars met een eigen beleggingsportefeuille zal het
krijgen van een garantiekrediet dus moeilijk zijn.
De doelgroep van de GO-regeling
Er zijn een drietal criteria waaraan een onderneming moet
voldoen om in aanmerking te komen voor de garantieregeling.
Allereerst dient een onderneming een goed toekomstperspectief te
hebben. De bank zal om dit te kunnen bepalen het rentabiliteits- en
continuïteitsperspectief van de onderneming als uitgangspunt nemen.
De bank is hier overigens leidend. De regeling kent geen bepalingen
ten aanzien van financiële ratio's of minimaal aanwezige
solvabiliteit. Als de bank groen licht geeft, verstrekt de overheid
een garantie.
Daarnaast is van belang dat de onderneming Nederlands is en
substantiële activiteiten in Nederland ontplooit.
Tenslotte mag de onderneming die een beroep doet op de
GO-regeling in het jaar daaraan voorafgaand niet bovenmatig
kapitaal hebben onttrokken.
Er zijn een aantal sectoren uitgesloten van gebruik van de
GO-regeling. Dit zijn: de landbouw en visserijsector, de financiële
sector (bank-, verzekerings- of beleggingsbedrijven en
participatiemaatschappijen) en de gezondheidssector aangenomen dat
de onderneming een aanbieder is als bedoeld in artikel 1,
onder c, van de Wet marktordening gezondheidszorg.
Financieringen waarvoor de GO-regeling geldt
De GO-regeling kent een aantal randvoorwaarden. Deze
randvoorwaarden zullen kort worden besproken. De garantielening mag
in beginsel geen eerder verstrekte financiering vervangen. De
GO-regeling is immers niet gericht op herfinanciering, maar is
gericht op nieuwe investeringen. Herfinanciering van een lening bij
een andere bank kan slechts onder de GO-regeling gebracht worden
als aantoonbaar is dat hiermee een wezenlijk knelpunt bij de
onderneming wordt weggenomen. Hetzelfde geldt voor herfinanciering
van een lening bij dezelfde bank, met dien ten verstande dat de
herfinanciering dan ook onder de GO-regeling gebracht kan worden
als de bestaande lening wordt uitgebreid of deze nog niet is
opgezegd. De garantie mag echter niet dienen voor de afwenteling
van bestaande risico's richting de Staat.
De Go-regeling is slechts bestemd voor financiering van eigen
bedrijfsactiviteiten en -overnames van de debiteur. Ook is de
Go-regeling niet bedoeld voor secondary buy outs.
Alleen leningen met een variabele rente gebaseerd op
Euribor-tarieven komen in aanmerking voor de garantieregeling.
Leningen in andere valuta dan de euro komen niet in aanmerking voor
de GO-regeling.
De garantie kan zowel voor achtergestelde als voor niet
achtergestelde leningen worden verstrekt. De garantie geldt in
beginsel niet voor aandelenkapitaal en afgeleide vormen hiervan
zoals convertibles. Ondernemingen kunnen de GO-regeling verder
gebruiken voor de volgende financieringsdoelen: nieuwe
investeringen, acquisities, het opvangen van tijdelijke
liquiditeitstekorten of het financieren van werkkapitaal.